Skip to content

Uporczywe nękanie- wysoki stopnień społecznej szkodliwości

stalking-pomoc-adwokat-blog-art-190a-kodeks-karny
                                                                                                   zdjęcie pochodzi z serwisu flickr.com

Aby uporczywym nękaniem zajęły się organy ścigania i skierowały przeciwko stalkerowi akt oskarżenia do sądu, czyn ten musi być społecznie szkodliwy w stopniu jest większym niż znikomy. W przeciwnym przypadku- kiedy społeczna szkodliwość czynu jest znikoma, to można się spodziewać, że policja lub prokuratura odmówią wszczęcia postępowania, lub też je umorzą (stosownie do art. 17 § 1 kodeksu postępowania karnego). Dziś odpowiem na pytanie co może świadczyć o tym, że szkodliwość społeczna przestępstwa uporczywego nękania jest wysoka. Być może przyda ci się to do zażalenia, w razie gdyby prokuratura umorzyła postępowanie w sprawie twojego stalkera.

Społeczna szkodliwość czynu

Nie wdając się w szczegóły na temat społecznej szkodliwości czynu, bo napisano już o tym wiele komentarzy, naprowadzę tylko ogólnie, że:

  • społeczna szkodliwość jest stopniowalna (np. znikoma, przeciętna, wysoka itp.);
  • od określonego jej stopnia zależą konsekwencje prawnokarne, które ponosi osoba popełniająca przestępstwo;
  • gdy przekroczy stopień znikomy – wyznacza karygodność zachowania się sprawcy, co jest niezbędne, aby czyn zabroniony stanowił przestępstwo;
  • stopień społecznej szkodliwości czynu należy uwzględnić także przy wymiarze kary.

Przepis art. 115 § 2 kodeksu karnego zawiera zamknięty katalog faktorów, które muszą być wzięte pod uwagę przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu. I tak, sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia.

Społeczna szkodliwość stalkingu

Kończąc teoretyczne rozważania o szkodliwości społecznej i przechodząc do meritum: w swojej praktyce zawodowej spotkałam się z wyrokami skazującymi za stalking, w których sądy wskazywały, że o wysokim stopniu społecznej szkodliwości uporczywego nękania świadczą następujące fakty:

  • jeśli chodzi o okoliczności popełnienia czynu –  sprawca nękał ofiarę czyniąc to również w miejscach publicznych –pod jej pracą, na ulicy, co świadczy o znacznym poczuciu bezkarności, ponadto groził jej śmiercią oraz jej małoletnim dzieciom;
  • jeśli chodzi o naruszone dobro – stalker naruszył prawo pokrzywdzonej do prywatności i wolności od niechcianego towarzystwa, bowiem nachodził ją w miejscu zamieszkania oraz wielokrotnie telefonował do jej domu, na numer stacjonarny;
  • jeśli chodzi o motywację – motywacją sprawczyni była chęć zemsty na pokrzywdzonej;
  • jeśli chodzi o wyrządzoną szkodę- ofiara podjęła leczenie psychiatryczne i terapię psychologiczną z powodu nękania.

Uporczywe nękanie w orzeczeniach Sądu Najwyższego

Sąd Najwyższy niejednokrotnie wypowiadał się o przestępstwie z art. 190a kodeksu karnego. Jest to o tyle ważne, że Sąd Najwyższy stanowi, mówiąc najogólniej, autorytet dla sądów powszechnych i te zazwyczaj akceptują przyjęte przez niego stanowisko. Jeśli chodzi społeczną szkodliwość stalkingu, to w postanowieniu z dnia 9 grudnia 2015 r., sygn. V KK 314/15, Sąd Najwyższy wskazał m.im, że o wysokim stopniu społecznej szkodliwości stalkingu świadczą takie okoliczności jak fakt, że:

  • osoba podejrzana przez dość długi okres czasu drastycznie nękała osobę pokrzywdzoną na różnych portalach społecznościowych oraz stronach internetowych,
  • intensywnie naruszała prywatność pokrzywdzonej oraz groziła popełnieniem na jej szkodę przestępstw zagrożonych surową karą,
  • znieważała pokrzywdzoną wulgarnymi słowami,
  • kwestionowała jej kwalifikacje moralne i zawodowe,
  • podejrzana wielokrotnie wyrażała swoje poczucie bezkarności, wskazując, że motywem jej działania jest zemsta i chęć zniszczenia pokrzywdzonej.

Uporczywe nękanie – zażalenie na postanowienie o umorzeniu

Jeżeli zatem prokurator odmówi wszczęcia postępowania lub też je umorzy z powodu znikomej szkodliwości społecznej czynu, a miały miejsce w twojej sprawie o stalking wskazane powyżej sytuacje, to składając zażalenie na takie postanowienie możesz nie tylko kwestionować stan faktyczny przyjęty przez prokuratora, ale też po prostu powołać się na stanowisko Sądu Najwyższego. Oczywiście sporządzenie zażalenia jest bardzie skomplikowaną czynnością i czasami lepiej oddać to w ręce profesjonalisty, ale mam nadzieję, że moje uwagi będę przydatne wszystkim zainteresowanym samodzielnym działaniem przed sądem (bo zażalenie wnosi się co prawda za pośrednictwem prokuratora, ale jednak do sądu).

Barbara Szopa View All

Adwokat, prowadzi kancelarię adwokacką w centrum Warszawy; specjalizuje się w pomocy pokrzywdzonym przestępstwami stalkingu (uporczywego nękania).

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: